Vrienden van het dienstvak LO&Sport
 

DE WERKZAAMHEDEN VAN CISM IN BRUSSEL: 
INTERVIEW JAN VAN DEN DOOL

Door Paul Lindeboom

Jan in actie tijdens een OMK Onderdeels Oriënteren

Conseil International du Sport Militaire, oftewel CISM. Friendship through Sport is het motto van ‘s werelds op één na grootste multisportorganisatie met 140 aangesloten landen en verantwoordelijk voor de Militaire Wereldspelen, na de Olympische Spelen het op een na grootste sportevenement. Bij de laatste wereldspelen in China bestonden de delegaties van de 109 deelnemende landen uit bijna 10.000 personen, waaronder ruim 6000 militaire atleten. Jan van den Dool is sinds begin 2019 een van de werknemers op het hoofdkwartier van CISM in Brussel.

Jan, wat was vooraf je ervaring met CISM?
“Ik heb nooit een CISM-team begeleid, dus wat dat betreft was mijn ervaring beperkt. Een aantal jaren heb ik het CIOR Vijfkampteam begeleid als trainer en chef d’equipe, maar zij vallen niet onder CISM. Wel ben ik de laatste jaren een aantal keren met een militair team mee geweest naar wereldkampioenschappen als Chief of Mission. Dan heb je natuurlijk contact met de BIMS, je hebt een aantal eindverantwoordelijkheden en je ziet hoe een wereldkampioenschap georganiseerd wordt. Met het hoofdkwartier in Brussel heb ik echter van tevoren nauwelijks contact gehad. Om te kijken hoe het daar is ben ik wel een keer met Ruben Driever (destijds H-BIMS) naar Brussel geweest. Gezien mijn leeftijd wist ik dat ik de eerste C-LO&Sportorganisatie zou worden die niet aansluitend aan de functie met FLO zou kunnen gaan en dus een functie buiten de LO&Sport zou moeten zoeken. (Nico Spreij en Peter Rommelse hebben daarna nog wel een functie vervuld, maar als ‘nadieners’.) Toen mijn belangstelling voor BIMS wat concreter werd heb ik Johan Groen benaderd, die destijds bij CISM werkte. Ik ben een dagje met hem meegelopen om te kijken hoe daar gewerkt wordt en wat beter kennis te maken met het personeel dat daar werkt.”

Hoe ben je je gaan verdiepen in je functie?
In eerste instantie had ik belangstelling voor een andere functie (Director of the Sport Department). Ik had echter ook begrepen dat Brazilie veel belang hechtte aan het vullen van deze functie en Brazilie levert veel personeel aan CISM. Daarmee waren mijn kansen om politieke redenen dus gering. Men wilde mij echter wel graag hebben en dus werd mij de functie van Director Planning & Development aangeboden. Omdat ik daarmee naar mijn mening invloed zou kunnen uitoefenen op de richting van CISM, sprak deze functie mij eigenlijk nog meer aan. Vervolgens ben ik met de Secretary General (de hoogste militair van het hoofdkwartier) gaan praten over mijn taken en bevoegdheden. We zijn het toen eens geworden en ik heb bij CLAS het verzoek ingediend om bij CISM te mogen werken.”

Je bent nu ruim een half jaar op functie, hoe bevalt het tot nu toe?
Wisselend. Ik ben nooit tegen mijn zin naar het werk gegaan, maar ik moest wel heel erg wennen. Drie zaken spelen daarin een grote rol. Ten eerste ging ik van een functie waarin je de verantwoordelijkheid voor ruim 250 mannen en vrouwen hebt naar een functie waarin je alleen je eigen buro hoeft aan te sturen. Dat geeft heel veel rust maar ook een leegte.

Ten tweede is CISM een duidelijk andere organisatie dan de LO&Sportorganisatie. Het is veel meer een politieke organisatie die moet samenwerken met de sportorganisaties (of sportspecialisten) van allerlei krijgsmachten over de gehele wereld. Ik ben altijd heel trots geweest op het vakmanschap en de professionaliteit van het LO&Sportpersoneel en de LO&Sportorganisatie. Via CISM heb ik inmiddels bij veel krijgsmachten kunnen kijken naar de wijze waarop sport wordt beoefend en mijn trots op de LO&Sportorganisatie is alleen maar groter geworden.

De laatste grote reden voor dat wisselende begin is het cultuurverschil. Ik werk daar als enige Nederlander met mensen uit Europa, Zuid-Amerika, Afrika en Azië. Door enerzijds de politieke omgeving en anderzijds de cultuurverschillen heb ik nog vaak aan een advies van Johan Groen gedacht: leer vooral geduldig te zijn. Als Nederlander ben je vrij direct en wil je graag meteen aanpakken. Dat is niet altijd handig, anderen gebruiken vaak veel meer tijd, wat overigens ook niet altijd minder goed is. Daarnaast zijn cultuurverschillen vaak niet meteen zichtbaar. Dat komt pas als je uit elkaar gaat en men afspraken soms heel anders invult dan dat jij verwacht had.

Jan en Michel van Dongen

Op het hoofdkwartier zitten verder geen Nederlanders, maar soms kom je elders wel eens een ‘bekende Nederlander’ tegen

Daarbij spelen misverstanden door de taal zeker ook een rol. Engels en Frans zijn de voertalen op het hoofdkwartier en vaak spreek je met elkaar in een taal die voor beiden niet de moedertaal is. Ik heb geleerd om vooral rustig te spreken en steeds te controleren of we beiden hetzelfde bedoelen. Kortom, met geduld kun je voor jezelf soms heel veel frustratie voorkomen.

Aan de andere kant heb ik natuurlijk veel goede ervaringen opgedaan en het is daarnaast een mooie en leerzame uitdaging om met die politieke omgeving en cultuurverschillen om te gaan.

Verder heb ik geconstateerd dat ik, als ik daadwerkelijk invloed wil uitoefenen op de richting van CISM, moet zorgen voor borging. Een van de zwakheden van CISM is de continuïteit, er worden afspraken niet goed geborgd en bij het vertrek van een functionaris is in het verleden vaak niet alleen zijn of haar kennis en opgebouwde ervaring verdwenen, maar ook de kennis over gemaakte afspraken.

Een voorbeeld. Eén van de doelstellingen van CISM is het bevorderen van vrede dmv sport. We hebben daarvoor ook contact met ‘Peace and Sport’, een Franse organisatie met dezelfde doelstelling en ZKH Prins Albert van Monaco als beschermheer. Afgelopen juli had de President van CISM, samen met een aantal mensen van het hoofdkwartier, een afspraak in Monaco met ZKH Prins Albert om samenwerking op te starten en te bekrachtigen met een Memorandum of Understanding (MoU). Ik had daarvoor nog wat voorbereidingen getroffen en was ook in de archieven gedoken. Een paar dagen voor de bijeenkomst in Monaco kwam ik een document tegen uit 2010. Hierin werden een aantal afspraken gemaakt en acties afgesproken in het kader van Sport and Peace. Het document was ondertekend door de toenmalige President CISM, een vertegenwoordiger van het IOC en, jawel, ZKH Prins Albert van Monaco. Het tekent het gebrek aan continuïteit dat niemand meer wist van het bestaan van dit convenant.

Een van mijn doelstellingen is dan ook om de kennis binnen CISM de komende jaren beter te borgen.”

Je bent al een paar keer in exotische landen geweest. Bijzondere ervaringen opgedaan?
In april bijna twee weken Hoo Chi Min (Vietnam) en in oktober bijna drie weken de wereldspelen in China, dat zijn natuurlijk mooie ervaringen. Het was wel heel erg druk, zeker de General Assembly in Vietnam, maar je krijgt toch ook wel het eea mee van het land. Wat ik in Vietnam erg mooi vond is dat het werd afgesloten met een ‘cultural day’, waarbij we veel te horen en te zien kregen van hun oorlog tegen de Amerikanen, zo’n 50 jaar geleden.

Presentatie tijdens de General Assembly in Vietnam

Daarnaast doe je bij dat soort evenementen natuurlijk heel veel nieuwe contacten op en maak je weer kennis met allerlei andere nationaliteiten. Dat is ook één van de mooie kanten van CISM, de leden komen vanuit de hele wereld.

Het bezoek bij het IOC in Lausanne was ook een mooie ervaring. We hebben daar een bijeenkomst gehad in het gloednieuwe onderkomen van het IOC. Mooi om daar rond te kijken, te zien hoe zo’n organisatie als het IOC georganiseerd is en kennis te maken met een aantal medewerkers. Daarnaast was het een positieve bijeenkomst met als resultaat dat we waarschijnlijk wat meer gaan samenwerken.

De wereldspelen in Wuhan, China vormden het doel van de tweede grote reis. CISM heeft de regie, het gastland draagt zorg voor de organisatie (een beetje zoals bij ons de Sportcommissie de regie heeft en de sportgroep de organisatie van een kampioenschap heeft). Ik heb vooraf zelf weinig met de Spelen te maken gehad. Mijn rol in China was in eerste instantie o.a. het begeleiden van de organisatoren van de komende CISM Winterspelen,in 2021 in het voor ons bekende Berchtesgaden en Ruhpolding. Dit omdat ik sinds kort ook ben aangesteld als projectofficier voor deze CISM Winterspelen. Ik was ook aangesteld als de Official CISM Representative (OCR) voor het Oriënteren. De OCR is bij een kampioenschap de vertegenwoordiger van de President CISM en daarmee namens CISM de hoogste vertegenwoordiger. Daarnaast zou ik bij het judotoernooi ook bijspringen omdat daar op het laatste moment de belangrijkste vertegenwoordigers names CISM wegens overplaatsing naar Mali niet aanwezig waren.

De Preliminary Meeting voor alle 109 Chiefs of Mission in Wuhan.

Door omstandigheden is van de taken buiten het oriënteren helaas niet veel terecht gekomen. De Chinese atleten waren ineens wel erg snelle oriënteerders geworden en er waren ‘in het terrein’ een aantal verdachte omstandigheden. Je kunt je voorstellen dat het uit competitie nemen van atleten uit het organiserende land toch wat ‘onrust’ geeft. Ik heb die dagen mijn record van vergaderuren per dag wel wat scherper gesteld. Het waren vermoeiende, maar ook heel leerzame dagen en achteraf ben ik heel tevreden over het meest belangrijkste resultaat: naar mijn mening hebben de juiste atleten de medailles gekregen.

De juiste atleten hebben de medailles gekregen.

Inmiddels is mijn takenpakket bij CISM wel wat uitgebreid: naast Director Strategy ben ik ook verantwoordelijk voor General Affairs (protocol & events, administratie en logistiek) en zoals eerder gezegd ook projectofficier voor de Winter World Games 2021. Gelukkig hoef ik het niet alleen te doen maar ik ga me de komende tijd zeker niet vervelen.

Publicatiedatum: 30 november 2019

Naschrift van de redactie:
eerder dit jaar belichtten we al de werkzaamheden van andere 'partners' van de LO&Sportorganisatie:

- BIMS (interview met Arnold Hofsté)
- MRC Doorn (interview met André Wijnberger)